De Batesmethode
William Bates (1860-1931) was een Amerikaanse oogarts die ervan uit ging dat je een juiste kijkgewoonte kunt aanleren. Hij stelde dat een aantal typen gewoontespanning, waarvan de oorsprong in de geest ligt, verantwoordelijk is voor aandoeningen als bijziendheid en bijziendheid, maar ook voor aandoeningen als staar, glaucoom en ziektes aan oogzenuw en netvlies.

Volgens zijn methode zouden oogproblemen en brilsterktes verminderen of verdwijnen als de patiënt zijn spanningen vermindert, er een gezonde levenswijze op nahoudt en (oog)oefeningen doet.

Prof. dr. Ger van Rens van het NOG, en verbonden aan het VUmc Amsterdam en het Elkerliek ziekenhuis Helmond: "Als er een methode was om beter te leren zien, dan zou toch niemand meer een bril dragen?"
"Het is absolute onzin om te zeggen dat door de Batesmethode brilsterktes afnemen of brillen zelfs overbodig worden. Ook oogaandoeningen en oogziekten genezen er niet door. Zo'n methode is gebaseerd op een zelfverzonnen theorie, zonder logica of wetenschappelijk bewijs. Als deze methode zou helpen, zou niemand meer een bril dragen."

"Ze schermen ook met stress, overgang of ouder worden om allerlei klachten aan op te hangen. De realiteit is dat wereldwijd de meeste mensen een bril of contactlenzen nodig hebben, dus ook de natuurvolkeren. Het gaat er niet om of brillen in een bepaald land verkrijgbaar zijn, maar of ze nódig zijn."

"Voor deze stelling is wel wetenschappelijk onderbouwd bewijs. Je ziet de laatste eeuwen een toenemende bijziendheid. Dit wordt onder andere veroorzaakt doordat de mensen langer worden, waardoor ook het oog langer wordt. Dat heeft invloed op de kromming van het hoornvlies en de brekingsindex van de lens."

"Ook zijn we onze ogen anders gaan gebruiken. Door naar school te gaan, moeten we veel meer van dichtbij kijken. En recent is er het frequente computergebruik. Bijziendheid is dus eigenlijk een tol van onze beschaving. Daarnaast speelt genetische aanleg een grote rol. Eskimo's bijvoorbeeld blijken het bijziendste volk ter wereld te zijn."

"Ik heb een 1988 een studie gedaan naar bijziendheid bij Eskimo's en een van de uitkomsten is dat het aantal brildragers explosief steeg na de Tweede Wereldoorlog. Oorzaak: men ging naar school. Bovendien is bijziendheid bij Aziatische volkeren in aanleg aanwezig. Blanken hebben die aanleg minder en donkere mensen het minst."

"Dus om terug te komen op de Batesmethode: deze werkt niet. Natuurlijk zijn er mensen die beweren dat ze door deze methode van hun bril af zijn of een andere brilsterkte hebben gekregen. 99,9 procent van de oogartsen zal zeggen dat dit komt omdat men dan sowieso al rondliep met een bril die niet klopt, waardoor de ogen niet optimaal kunnen functioneren. Dat is verbazingwekkend vaak het geval."

"Volg je dan zo'n methode en ga je daarna naar een oogarts of optometrist om de sterkte te laten meten, dan is die 'ineens' anders. Dat klopt. Maar die andere sterkte was toch al nodig en dat heeft niets met een methodiek te maken."
www.oogheelkunde.org, www.elkerliek.nl