vrijdag, 15 november 2019

Bloedneus

Bij een bloedneus (neusbloeding, epistaxis) stroomt er bloed uit één of beide neusgat(en). Meestal komt dit doordat er een klein bloedvaatje in het neusslijmvlies beschadigd is geraakt. Dit kan vele oorzaken hebben. Een bloedneus is bijna altijd onschuldig en vaak ook zelf te verhelpen. Medische behandeling is niet vaak nodig en een ernstige oorzaak komt zelden voor.

Wat is een bloedneus?

Een bloedneus wordt ook wel een neusbloeding genoemd. De medische term is epistaxis. De oorzaak is bijna altijd de beschadiging van een klein bloedvaatje in het neusslijmvlies, bijvoorbeeld door neuspeuteren, hard snuiten of een klap op de neus. Soms wordt een neusbloeding veroorzaakt door de inname van bloedverdunners of lichamelijke afwijkingen.

Een neusbloeding begint meestal voorin de neus, waar vijf verschillende aders samenkomen. In meer dan 90 procent van de gevallen gaat het om zo'n zogenaamde anterieure epistaxis. Minder dan 10 procent van de bloedneuzen betreft een posterieure epistaxis, oftewel een bloeding achter in de neus. Hier gaat het om een bloeding vanuit het gebied achter de neusschelp of achter in het dak van de neusholte. Deze vorm van een bloedneus is vaak ernstiger en komt vaker voor bij ouderen. Een bloeding achterin de neus vraagt vaker om een medische behandeling.

Volgens schattingen heeft zo'n 60 procent van de Nederlandse bevolking wel eens een bloedneus (gehad). Bloedneuzen komen het vaakst voor bij kinderen onder de 10 jaar en volwassenen boven de 50 jaar. Mannen hebben er vaker mee te maken dan vrouwen.

Oorzaken van een bloedneus

Een bloedneus kan veel verschillende oorzaken hebben, zoals:

  • neuspeuteren of krabben in de neus
  • te hard de neus snuiten
  • een klap op de neus
  • de neus stoten
  • hoge bloeddruk
  • gebruik van bloedverdunners
  • gebruik van neusspray of andere medicijnen die in de neus worden verneveld
  • chemische stoffen die voor irritatie zorgen
  • lichamelijke afwijkingen (zoals een gat in het neustussenschot)

Ongeveer 75 procent van de bloedneuzen ontstaat echter zonder duidelijke oorzaak.

Symptomen bloedneus

Een bloedneus herken je aan bloedingen vanuit de binnenkant van je neus. Meestal bloedt slechts een van je neusholten, maar het is ook mogelijk dat beide neusgaten bloeden. Dit laatste komt vaker voor als je last hebt van een stollingsstoornissen door bijvoorbeeld het gebruik van bloedverdunners, of bij een harde stoot tegen je neus. Bij een bloeding voor in de neus loopt het bloed voor uit je neus, bij een bloeding achterin loopt het eerder je keel in. Slik je dit bloed door en komt er veel bloed in je maag terecht, dan kun je ook last krijgen van misselijkheid. Verder is je neus tijdens en na een neusbloeding vaak verstopt, vanwege de vorming van stolsels.

Hoe wordt de diagnose bloedneus gesteld?

Meestal kun je zelf makkelijk vaststellen dat je een bloedneus hebt. Ook voor het verhelpen van een bloedneus heb je meestal geen medische hulp nodig. Onder 'behandeling' lees je wat je zelf kunt doen om een neusbloeding te stoppen. Werkt dit niet, of blijven bloedneuzen terugkeren, dan kun je een afspraak maken met de huisarts. Deze zal je onderzoeken en vragen stellen om de oorzaak van de neusbloeding vast te stellen, om zo te zorgen dat je de juiste behandeling krijgt.

Risicofactoren/-groepen

Meer dan de helft van de Nederlanders heeft wel eens een bloedneus, mannen vaker dan vrouwen. Bij kinderen onder de 10 jaar en volwassenen boven de 50 jaar komen bloedneuzen vaker voor. Bij kinderen is een beschadiging aan de neus, door neuspeuteren of ongelukjes, vaak de oorzaak. Bij ouderen komen bloedneuzen vaker voor als gevolg van andere aandoeningen of medicijngebruik.

Enkele risicofactoren voor een bloedneus zijn:

  • een hoge bloeddruk
  • aderverkalking
  • het nemen van bloedverdunners
  • het gebruik van bepaalde neussprays die het neusslijmvlies irriteren
  • het gebruik van NSAIDs (ontstekingsremmende pijnstillers zoals ibuprofen, diclofenac en naproxen)
  • neuspeuteren
  • hard de neus snuiten
  • afwijkingen aan het neustussenschot

Behandeling van een bloedneus

Meestal gaat een neusbloeding vanzelf over. Dit kun je bespoedigen door:

  • rustig rechtop te gaan zitten (ga dus niet liggen) met je hoofd lichtjes naar voren
  • door je mond te ademen
  • een keer goed je neus te snuiten
  • vervolgens je neus tien minuten lang goed dicht te houden met je duim en wijsvinger aan weerszijden van je neus, net onder de plek waar het harde en zachte gedeelte in elkaar overgaan
  • deze procedure te herhalen als deze de eerste keer geen effect heeft
  • eventueel een gedraaid watje voorin je neus te stoppen

Zo kan je bloed stollen, waardoor de bloeding stopt. Ook al lijkt het alsof je veel bloed verliest (in de praktijk valt het vaak mee), probeer rustig te blijven. Opwinding en inspanning laten je bloeddruk stijgen en kunnen de bloeding dus verergeren.

Probeer je neus na de bloeding zo lang mogelijk niet te snuiten. Als het stolsel te snel losraakt, kan de bloeding weer beginnen. Vermijd ook bukken, tillen of persen, pikant of gekruid eten, hete of koolzuurhoudende dranken en hete douches, baden of sauna's. Peuter niet in je neus, drink geen alcohol en rook niet.

Werken deze maatregelingen onvoldoende, neem dan contact op met je huisarts. Ook als je bloedneus steeds opnieuw begint, zonder dat je peutert of je neus hard snuit, is dit verstandig. Gebruik je bloedverdunnende medicijnen en heb je regelmatig een bloedneus, dan is het ook verstandig om een afspraak te maken bij de dokter.

De huisarts kan kijken of de oorzaak van je neusbloeding ligt in je gewoonten, lichamelijke gesteldheid of medicijngebruik en zo bepalen wat de beste behandeling is. Hij of zij kan bijvoorbeeld andere medicatie voorschrijven. Een bloedneus die niet te stoppen is kan de huisarts eerst behandelen door een zogenaamde neustampon in te brengen. Deze zorgt ervoor dat het bloed niet meer kan wegstromen en makkelijker stolt. Is deze oplossing niet voldoende, dan kun je een doorverwijzing krijgen naar de KNO- (Keel, Neus en Oor) arts.

Een KNO-arts zal je neus goed onderzoeken om te achterhalen of er een lichamelijke oorzaak is die je neusbloedingen veroorzaakt, zoals een verzwakt bloedvat. De arts kan dit dichtetsen of dichtbranden om het probleem te verhelpen. Dit gebeurt onder plaatselijke verdoving, bij kinderen eventueel onder narcose. Bij eventuele afwijkingen aan je neustussenschot kan een andere ingreep nodig zijn, maar dit komt niet vaak voor.

Prognose

Een bloedneus komt veel voor en kan best vervelend zijn. Toch is een neusbloeding meestal niet ernstig en kun je deze zelf verhelpen. Is dit niet zo of krijg je steeds weer een bloedneus, dan kun je het beste wel naar de dokter gaan. Over het algemeen is de oorzaak goed te behandelen door de huisarts of een KNO-arts.