dinsdag, 22 oktober 2019

Incontinentiemateriaal: méér dan een maandverbandje

Voor iedereen passende bescherming

Een maandverbandje werkt niet bij urineverlies. Gelukkig is de juiste bescherming er in vele soorten en maten. Voor mannen of vrouwen, volledig onzichtbaar onder kleding, met of zonder pijpjes. Wat is er het verschil?

Urineverlies is een onderwerp waar niet vaak over gesproken wordt. Toch zijn er in Nederland meer dan één miljoen mensen incontinent. Er zijn gelukkig veel verschillende manieren om urine-incontinentie onder controle te houden. Maar een inlegkruisje of maandverbandje werkt in ieder geval niet. Maandverband is namelijk gemaakt voor de opvang van bloed en slijm en niet zozeer voor het absorberen van vocht. In urine-opvangmaterialen zitten superabsorberende korrels die urine supersnel omzetten in een gel die vastgehouden wordt in het verband. In maandverband zitten deze korrels niet.

Veel of weinig urineverlies?

Het is bij urine-incontinentie heel lastig om van jezelf te zeggen hoeveel je verliest. Iemand die last heeft van beginnend urineverlies vindt waarschijnlijk al dat hij of zij een groot probleem heeft, terwijl het in werkelijkheid een paar druppels zijn die met de lichtste incontinentiematerialen zijn op te vangen. Vaak wordt de mate van urineverlies in drie vormen onderverdeeld:

  • Verlies je druppels of scheutjes? Dan spreken we van licht urineverlies.
  • Verlies je scheuten urine, maar kun je nog wel plassen als je naar het toilet gaat? Dat noemen we matig urineverlies.
  • Leet je je hele blaas, dan is er sprake van zware incontinentie.

Absorptievermogen

Het absorptievermogen is dus belangrijk bij de keus van incontinentiemateriaal: je wil immers weten hoeveel vocht een product kan opnemen. Want dat bepaalt hoe goed je beschermd bent en hoe vaak je deze bescherming moet vervangen. Voor lichte incontinentie is materiaal met minder absorptievermogen voldoende. Voor zwaarder urineverlies wil je iets wat dikker is en meer vocht opneemt. Gelukkig is incontinentiemateriaal in verschillende gradaties verkrijgbaar. Bij de meeste incontinentiematerialen staat op de verpakking een schaal waarmee wordt aangegeven hoeveel urine het kan absorberen. Het kan ook in milliliters staan aangegeven. De sterkste luiers nemen wel 3 liter op. Verreweg de meeste mensen met incontinentie hebben aan minder capaciteit genoeg. Allemaal vangen ze vocht en eventuele ontlasting op, absorberen ze snel en neutraliseren ze de geur, zodat je niet bang hoeft te zijn dat iemand je 'ruikt'.

Lichte incontinentie: inleggers

Bij licht urineverlies kun je gebruik maken van inleggers die je draagt in je ondergoed. Inleggers zijn stroken vocht opnemend materiaal. Ze kunnen los in een goed aansluitende onderbroek of in een speciale fixatiebroek worden gebruikt. Er zijn ook inleggers die geschikt zijn voor dubbele incontinentie.

Fixatiebroekjes

Om zeker te zijn dat de inleggers op zijn plek blijven, zijn er speciale fixatiebroeken. Deze relatief strakke onderbroekjes houden de inlegger op zijn plaats, waardoor het op de juiste plek ligt om maximaal vocht op te nemen. Wanneer de juiste inlegger en fixatiebroek worden gebruikt, is de kans op doorlekken minimaal.

Zwaardere vormen van incontinentie

Voor zwaarder urineverlies of ontlastingverlies kun je speciale incontinentieslips of -broekjes gebruiken. Zo'n broekje, ook wel pants genoemd, bevat net als je gewone onderbroek elastiek. Je kunt er simpelweg in- en uitstappen en het heeft veel weg van normaal ondergoed. Het is alleen een stukje dikker door de watten die erin zijn verwerkt. Ze geven een hygiënisch gevoel, omdat ze na gebruik worden losgescheurd en weggegooid. Een incontinentieslip  heeft plakstrips die je om de heupen moet bevestigen. Na gebruik gaan ze de prullenbak in. Een voordeel van zo'n incontinentieslip is dat je ze zo strak kan doen als nodig, waardoor de kans op doorlekken minimaal is.

Bescherming voor 's nachts

Mensen die urine verliezen doen dat meestal ook ’s nachts. Daarom gebruik je ook in bed speciale broekjes of inleggers. Maar door de houding waarin we liggen en het feit dat we door de plas-aandrang heen kunnen slapen, gebeuren er soms ongelukjes. Er zijn verschillende oplossingen, zoals bedonderleggers om het bed te beschermen tegen urine. Want een matras waar regelmatig op wordt geplast, slijt snel en gaat vies ruiken. Deze bedonderleggers worden ook wel incontinentiematjes genoemd en worden ook wel gebruikt om een rolstoel of stoel tegen vocht te beschermen. Je hebt varianten voor eenmalig gebruik, maar er zijn ook wasbare onderleggers verkrijgbaar.

Kosten van incontinentiemateriaal

Incontinentiematerialen worden tegen bepaalde voorwaarden vergoed vanuit de basisverzekering. Namelijk als:

  • Je eerder bent behandeld voor incontinentieklachten, zoals pipo-poli, bekkenfysiotherapie en stepped care, en de klachten door deze behandeling niet zijn verminderd of verholpen.
  • Je door je incontinentieklachten noodzakelijk langdurig incontinentiemateriaal moet gebruiken.
  • Het urineverlies langer dan twee maanden duurt of als je langer dan twee weken last hebt van ontlastingverlies.

Voordat je incontinentiemateriaal ontvangt, vindt er een intakegesprek plaats met de leverancier. Dan weet je zeker dat je de juiste materialen ontvangt. Het is per zorgverzekeraar afhankelijk bij welke leverancier je terecht kunt. Je krijgt ook alleen alles vergoed als je het incontinentiemateriaal ontvangt van een gecontracteerde leverancier. Als je kiest voor een niet-gecontracteerde leverancier, dan heeft dit gevolgen voor je vergoeding. Voor incontinentiemateriaal geldt vanuit de basisverzekering wel een eigen risico.