dinsdag, 22 oktober 2019

Superfood: een overzicht

Rauwe chocolade, chiazaad en tarwegras

Gojibessen, chiazaad, tarwegras: ze staan bekend als superfood. Ook bijvoorbeeld rauwe chocolade hoort in dit rijtje thuis. Wat zit erin en zijn ze echt zo goed?

Superfood, ook wel powerfood genoemd, staat volop in de belangstelling. Mangosteen, chiazaad, baobab, kaneel... er zijn talloze soorten. De voor- en nadelen van enkele van hen.

Gojibessen

De gojibes is goed voor het libido, verbetert het humeur, vertraagt de ouderdom, helpt bij afvallen, bestrijdt acne en is goed voor lever en nieren. Tenminste, dat wordt beweerd op sommige sites. Maar klopt het ook? Nee. Gojibessen zijn weliswaar rijk aan vitaminen, mineralen en antioxidanten, maar dat geldt wel voor meer fruitsoorten. Er is nog maar weinig goed onderzoek gedaan naar deze Chinese bessen. En al helemaal niet met menselijke proefpersonen.

In vakbladen wordt de gojibes in kritische artikelen een veel te duur product genoemd, met te veel én ongeloofwaardige claims. Ze zijn in Nederland alleen in gedroogde vorm te koop. Overigens zijn ze wel lekker!

Açaibessen

Deze donkerblauwe besjes, afkomstig uit Zuid-Amerika, groeien in trossen aan een palm. De besjes zelf zijn al zo oud als de weg naar Rome, maar toch zijn ze nu erg hip in gezondheidskringen – helemaal sinds ze bij Oprah Winfrey besproken werden. Ze zouden werken tegen overgewicht, gewrichtspijn en 'ontslakkend' en 'ontgiftend' zijn, vooral doordat ze zeer rijk zijn aan antioxidanten. Toch kun je deze claims beter niet al te serieus nemen. Er zijn al wat wetenschappelijke studies naar de açaibes gedaan in het laboratorium, maar nog geen goede onderzoeken bij de mens.

Natuurlijk kun je evengoed gerust genieten van dit mooie en smakelijke besje, bijvoorbeeld gedroogd of in vruchtensap. Check daarbij wel nauwkeurig de verpakking, want in gemengde sappen komt vaak maar weinig açaisap voor.

Acerolasap

De acerola komt uit warme oorden als Mexico, Florida en Jamaica. De rode kersen zitten tjokvol vitamine C. Per 100 gram wel 1000 milligram. Ter vergelijking: sinaasappel bevat per 100 gram 50 milligram vitamine C en een kiwi 80 milligram. Nu is vitamine C heel nuttig; de stof is onder andere nodig voor de weerstand, een goede bloedstolling en het in stand houden van gezonde botten en tanden. Maar we hebben er gemiddeld slechts 70 milligram per dag van nodig.

Acerola is in Nederland vrijwel alleen als sap te koop. Voor 200 milliliter leg je al snel € 10 neer. Voor je gezondheid hoef je het niet te drinken: de meeste Nederlanders krijgen ruim voldoende vitamine C binnen met hun voeding. Rokers en mensen met veel stress hebben soms wel baat bij een extra dosis.

Rauwe chocolade

De Belgische chocoladefabrikant Callebaut mag binnenkort op de verpakking van zijn chocolade vermelden dat het goed is voor de elasticiteit van de bloedvaten. Een opmerkelijke gezondheidsclaim, die is toegestaan door de Europese Voedsel- en Warenautoriteit (EFSA). Reden: de chocolade wordt gemaakt via een speciaal procedé, waardoor er veel flavonolen (antioxidanten) in zitten. Chocolade bevat daarnaast chroom, dat de bloedsuiker in balans helpt houden. En dat is een claim die óók is goedgekeurd door Europa.

Voor een optimaal chocolade-effect is per dag 10 gram pure chocolade nodig. Hoe puurder, hoe beter, want pure chocolade bevat meer antioxidanten dan melkchocolade. Maar het kan nóg puurder: met 'rauwe chocolade'. De fabrikanten daarvan vinden  de rauwe variant nog veel gezonder dan gewone pure chocolade, omdat er bij de verwerking en het branden van cacaobonen in gewone chocolade veel gunstige antioxidanten verloren gaan. In de wetenschappelijke literatuur is hier nog bitter weinig over te vinden. Bovendien is rauwe chocolade schrikbarend duur. Maar een beetje chocolade per dag, het liefst puur, is dus prima!

Tarwegrassap

Het ziet eruit als gras en zo smaakt het eigenlijk ook: kiemen van tarwekorrels. Als je die uitperst, krijg je tarwegrassap. Vooral mensen die 'rauw' eten (bijna uitsluitend rauwe groenten, fruit en noten) zweren erbij. Ze zeggen dat het sap rijk is aan vitaminen, mineralen, enzymen en 'vitale energie'. Dat laatste is onzin. Wie gezegend is met een goede gezondheid en goed eet, voelt zich vitaal. Dat komt niet door een glaasje sap. En die enzymen dan? Die worden in het maag-darmstelsel afgebroken, daar heb je niets aan. In het lichaam worden voldoende enzymen aangemaakt. De vitaminen en mineralen kunnen natuurlijk wel een welkome aanvulling zijn.

Chiazaad

Op internet zingt het rond: chiazaadjes zijn fantastisch. Je valt ervan af, het normaliseert de bloedsuikerspiegel, de stoelgang verbetert en het helpt de spieren opbouwen. Er zitten inderdaad veel gezonde vetten en vezels in chiazaadjes. Ze bevatten veel alfa-linoleenzuur, een gezond omega-3-vet. Per 100 gram chiazaad maar liefst 17 gram. Dat is bijna twee keer zoveel als walnoten, die ook bekendstaan als rijk aan omega-3. Zeer vezelrijk zijn ze ook (38 gram per 100 gram). En ze leveren de mineralen mangaan, calcium en ijzer.

Maar echt een powerfood, dat zijn chiazaadjes toch niet. Ze smaken eigenlijk nergens naar. Bovendien, en dat is belangrijker, zijn de zaadjes zo klein en licht (een eetlepel ervan weegt circa 3 gram) dat je er enorme hoeveelheden van zou moeten eten om er echt veel effect van te ondervinden. Maar goed: wie wil, kan ze met een gerust hart toevoegen aan yoghurt, fruitsalades, rauwkost en sausjes. Alleen mensen met bloeddrukverlagende of vochtafdrijvende medicijnen kunnen ze beter niet gebruiken. Meer informatie daarover vind je hier.

Bron(nen):