Kinderen lopen klein risico op hersentumor door CT-scans

Getty Images

Kinderen die door CT-scans worden blootgesteld aan straling op hun hoofd lopen op termijn een iets grotere kans op een hersentumor. Dat schrijft de Volkskrant woensdag.

Dat komt in Nederland neer op één extra hersentumor per jaar. Jaarlijks worden in Nederland zo'n tienduizend hoofdscans gemaakt.

Dat verhoogde risico blijkt uit onderzoek onder ruim 168 duizend Nederlandse kinderen die tussen 1979 en 2012 een of meer CT-scans kregen en die gemiddeld tien jaar werden gevolgd. De studie is onderdeel van een Europees onderzoek onder een miljoen kinderen. De studie moet duidelijk maken of röntgenstraling uit CT-scans een risico oplevert.

Wat is een CT-scan?

Een CT-scanner werkt met dezelfde röntgenstralen als bij een 'gewone' röntgenfoto. Alleen maakt de CT-scanner dwarsdoorsneden van je lichaam, waardoor de arts als het ware plakjes van je lichaam kan zien. Als alle gefotografeerde plakjes achter elkaar worden gelegd, ontstaat een driedimensionaal beeld van - een deel van - je lichaam.

Uit cijfers van het RIVM blijkt dat in 2015 in Nederland 1,5 miljoen CT-scans werden gemaakt, vier keer zoveel als begin jaren negentig. Nu het zoveel meer wordt gebruikt, is het dan ook van groot belang om de effecten ervan te weten.

Kinderen gevoeliger voor straling

Het grootschalige onderzoek is opgezet door wetenschappers uit acht Europese landen. Het Nederlandse deel verschijnt woensdag als eerste, in het Journal of the National Cancer Institute. Omdat kinderen het gevoeligst zijn voor straling, kozen de onderzoekers deze groep voor hun onderzoek. Een mogelijk kankerrisico is hierdoor beter vast te stellen. Als hun dna door de radioactiviteit wordt beschadigd, krijgen ze eerder kanker omdat ze nog in de groei zijn en hun cellen sneller delen.

Ook hebben leefstijlfactoren als roken en alcohol, die ook een risico op kanker met zich meebrengen, bij kinderen nog geen sporen achtergelaten, wat het onderzoek iets vereenvoudigt. "We hadden deze studie onmogelijk bij volwassenen kunnen doen, het was ondoenlijk geweest om al die verstorende factoren weg te filteren", vertelt een van de onderzoekers in de Volkskrant. Hij denkt dat de onderzoeksresultaten niet meteen voor volwassenen gelden: bij hen zal het risico kleiner zijn omdat ze minder stralingsgevoelig zijn. "Aan de andere kant hebben zij in hun leven meer CT-scans gekregen."

Onderzoeksleider Hauptmann benadrukt in de Volkskrant dat het extra risico erg klein is, maar wel iets om rekening mee te houding." Nederlandse artsen zijn terughoudend met CT-scans, dus dat we een zeker risico vinden, is opmerkelijk. In andere landen, waar veel meer scans worden gemaakt, kan dat risico oplopen."

Auteur 
  • Ilona Meernik