woensdag, 16 oktober 2019

Langer zelfstandig met domotica

Woningautomatisering voor vrijheid in huis

Domotica is een samentrekking van de woorden domus (Latijn voor huis) en telematica (samentrekking van telecommunicatie en informatica). Eigenlijk is het een soort woningautomatisering. Een huis met domotica wordt dan ook een 'slim' huis genoemd. En in zo'n slim huis kun je langer zelfstandig wonen, óók als je een beperking hebt.

Domotica integreert alle functies in huis. Verlichting, beveiliging, verwarming, audio/video en communicatie komen samen in één systeem dat gemakkelijk uit te breiden, aan te passen en levensloopbestendig is. Goed toegepast en gebruikt kan domotica ertoe bijdragen dat ouderen, gehandicapten en minder valide mensen langer thuis kunnen blijven wonen.

Domotica in de praktijk

Een mooi voorbeeld van samenwerkende systemen vinden we in de auto. De radio gaat zachter wanneer je gebeld wordt, het navigatiesysteem is ingebouwd en met één druk op de knop gaat schakel je alles uit. Zo werkt het ook in een 'slim huis'. Je kunt de deur openmaken en sluiten met één afstandsbediening. Verwarming, gordijnen, zonwering en radio en televisie regel je vanuit je bed of luie stoel. Met één druk op de knop schakel je apparaten als kookplaten en koffiezetters uit of aan. Je hoeft dus niet alle apparaten afzonderlijk in te stellen of te bedienen.

Toepassingen

Keuken en sanitair

  • Via internet bestellingen doen bij de supermarkt.
  • Voorprogrammeren van oven/koffiezetapparaat.
  • Waterkranen die opengaan als je je handen eronder houdt en dichtgaan als je ze wegtrekt. Hygiënisch, en het voorkomt waterverspilling.
  • Automatisch doorspoelen van toilet en eventueel reiniging van de toiletbril als je bent opgestaan.
  • Thermostaatkraan voor bad of douche, die water van instelbare temperatuur afgeeft.
  • Voorkomen van legionellabesmetting door automatisch spoelen van de tappunten.

Comfort, klimaatregeling en energieverbruik

  • Temperatuursensors die verwarming/airconditioning bedienen. Kan gekoppeld worden aan het neerlaten en optrekken van zonneschermen en rolluiken. In te stellen op tijdstip, lichtinval of op aan-/afwezigheid van personen.
  • Verwarming en lichten uit of op nachtstand als je het huis verlaat.
  • Tijdsinstelling om apparaten als wasautomaat en vaatwasser te starten.
  • Zet je in een kamer een raam open dan wordt automatisch de verwarming uitgeschakeld of zachter gezet.

Verlichting

  • Een lamp die automatisch aangaat tussen slaapkamer en toilet om 's nachts gemakkelijker de weg te vinden.
  • Sensoren die licht aan- en uitdoen doen als iemand in de buurt komt/weer weg is.
  • Dimmers om de lichtsterkte aan te passen.
  • Eén schakelaar om alle lichten aan of uit te doen.
  • Instellen van sferen zoals werksfeer (veel licht, geen muziek), leessfeer (licht op bepaalde plek en rustige muziek).

Veiligheid

  • Registratie van welke personen zich waar, en wanneer bevinden.
  • Een geluids- en lichtsignaal dat waarschuwt als er aangebeld wordt. Ideaal voor slechthorenden. Ook is het mogelijk op je televisie te zien wie er voor de deur staat en vervolgens de deur automatisch te openen.
  • Een parlofoon of deurintercom, al dan niet met beeldscherm, doorgeschakeld naar een mobiele telefoon.
  • Een infrarood- of bewegingssensor, eventueel gekoppeld aan camera’s, om te bepalen of er hulp nodig is.
  • Aansluiting op een thuisalarm via een kleine draagbare zender die contact maakt met een meldcentrale en/of hulppost.
  • Een bedmat die een signaal afgeeft zodra iemand het bed verlaat of ingaat. Dit kan kamerverlichting of een elektrische kookplaat in de dag- of nachtstand schakelen, maar ook een zorgverlener waarschuwen.
  • Bewegingsmelders die een zorgverlener inschakelt wanneer iemand gedurende een in te stellen periode niet beweegt.
  • Inbraakalarm met licht en geluid, doorgeschakeld naar bewakingscentrale of politie.
  • Brand of rookalarm die sprinklers activeren en/of doorgeschakeld worden naar brandweer of bewakingscentrale.

Op afstand

  • Koppeling van het domoticasysteem aan het internet. Hierdoor kun je op afstand inloggen in je huis en zaken aanpassen of wijzigen.
  • GPS-systeem verbinden aan een iemand met een functiestoornis.
  • Opening van poorten via mobiele telefoon.

Domotica in de zorg

In zorg op afstand kan ICT de kwaliteit van de zorg en de kwaliteit van leven voor mensen aanzienlijk verbeteren. Steeds vaker worden huizen met domotica aangepast om deze zorg op afstand te kunnen leveren. Zorgorganisaties kunnen deze geavanceerde zorg op afstand inzetten voor:

  • Veiligheid
  • Zorg
  • Behandeling
  • Ondersteuning
  • Zelfredzaamheid
  • Bevorderen van sociale contacten

Ondersteuning via de Wmo

Via de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo) helpt de gemeente je om mee te doen in de samenleving als je daar hulp bij nodig heeft. Daarbij gaat het om hindernissen in en om het huis, plaatselijk vervoer en het ontmoeten van anderen. Gemeentes bepalen zelf welke vormen van ondersteuning zij aanbieden.

Wat kost domotica?

Domoticasystemen zijn eenvoudig uit te breiden naar behoefte. Je kunt het zien als een computernetwerk waar steeds meer computers op aangesloten worden. De kosten zijn dan ook afhankelijk van de wensen, en de eventueel al aanwezige infrastructuur. De meeste aanbieders hebben pakketten, waarin een aantal voorzieningen opgenomen zijn. De inhoud van die pakketten is weer afhankelijk van de aanbieder.

Kan domotica in elk huis?

Bij nieuwbouwhuizen of renovaties kunnen de kosten van domotica relatief laag zijn omdat alle voorzieningen en infrastructuur direct geïntegreerd kunnen worden. Zo kun je beginnen met basisvoorzieningen en dit vrij gemakkelijk naar behoefte uitbreiden, bijvoorbeeld als je wat ouder wordt besluiten om de muurschakelaars te laten vervangen door een afstandsbediening. In bestaande huizen kunnen kabels achter plinten worden weggewerkt, of draadloze systemen worden toegepast.