woensdag, 21 augustus 2019

5 gezonde effecten van de zon

Goed voor botten, huid en bloeddruk

Goed nieuws: van voldoende zonlicht word je niet alleen vrolijk, maar ook vitaler. Vijf zonnige gezondheidseffecten.

1. Minder kans op depressie

Van de 50-plussers heeft 13 tot 15 procent depressieve klachten. Zonlicht kan dat wellicht voorkómen, zo ontdekte het VU medisch centrum. Het blijkt dat ouderen met een depressie een veel lager vitamine-D-gehalte in hun bloed hebben dan ouderen die zich vrolijk voelen. Zo’n tweederde van onze voorraad vitamine D maken we aan met behulp van de zon – de rest halen we uit onze voeding. Wie geregeld fietst, wandelt of in de tuin werkt, krijgt minder snel vitamine-D-tekort. Bovendien hebben het zogenaamde ‘blauwe licht’ van de zon – onderdeel van het zichtbare licht van de zon, dat alle kleuren van de regenboog bevat – én de UV-stralen waarschijnlijk ook een positief effect op je humeur.

2. Minder botontkalking, betere conditie

Een tekort aan vitamine D kan – vooral bij vrouwen na de overgang – leiden tot botontkalking en uiteindelijk tot botbreuken. Ook je spieren kunnen er slapper van worden. Daardoor neemt het risico op vallen toe. Bovendien ben je met minder sterke spieren eerder moe. Voldoende zonlicht op je huid zorgt voor voldoende vitamine D in je bloed. En dat zorgt weer voor gezondere botten, ­sterkere spieren en een beter uithoudingsvermogen. Hoe ouder je bent, des te moeilijker je huid vitamine D aanmaakt. Elke dag voldoende tijd buiten doorbrengen wordt dus steeds belangrijker.

3. Minder kans op kankers & multiple sclerose

Verschillende wetenschappelijke onderzoeken tonen aan dat mensen die regelmatig in de zon vertoeven, een kleinere kans hebben op darmkanker. Er zijn sterke aanwijzingen dat dit ook geldt voor de kans op non-Hodgkin-lymfoom, multiple sclerose (MS), prostaat- en borstkanker. Dat komt onder andere doordat je in de zon vitamine D aanmaakt. Een hogere vitamine-D-spiegel maakt het risico op deze vormen van kanker en MS waarschijnlijk kleiner. Maar dat is niet het enige. Het blauwe licht van de zon heeft een gunstige invloed op ons dag-en-nachtritme, dus op hoeveel en hoe goed je slaapt en hoe wakker en fit je overdag bent. Dat speelt wellicht ook een rol bij het voorkómen van deze ziekten. Voor een goed dag-en-nachtritme is het belangrijk dat je vooral ’s ochtends voldoende licht vangt. Het gaat hierbij niet om (zon)licht op je huid, maar het (zon)licht dat je via je ogen binnenkrijgt. Af en toe heftig zonnen op vakantie helpt niet; je hebt echt een dagelijkse dosis nodig van minstens een uur per dag.

4. Rustigere huid

Psoriasis is een van de meest voorkomende huidaandoeningen ter wereld. In Nederland hebben zo’n 350.000 mensen er last van. Hun huid is rood en schilferig en ze hebben veel jeuk. De zon brengt meestal verlichting. "Bijna iedereen met psoriasis die naar Zuid-Europa gaat en verstandig zont, komt terug met een gavere huid", zegt dermatoloog Han van der Rhee. Hij is een van de meest vooraanstaande deskundigen als het gaat over de relatie tussen zonlicht en gezondheid. Hij schreef hierover de boeken Zonnen mag en Zonwijzer. "Bij mensen met psoriasis is de afweer verstoord. De ultraviolette stralen van de zon hebben hier een gunstig effect op. Ook eczeem wordt er rustiger van."

5. Lagere bloeddruk

Er komt steeds meer bewijs dat de zon je bloeddruk langdurig kan laten dalen. Wetenschappers stelden vast dat dit niet komt door de ontspannende werking van de zon, maar door de ultraviolette stralen (UV-A). Wanneer proefpersonen onder een zonnebank gingen liggen met alleen warmtestraling, bleek hun bloeddruk na afloop niet noemenswaardig gedaald. Gingen ze onder een zonnebank met warmte- én UV-straling, dan was hun bloeddruk na afloop enkele uren significant lager. Dit effect blijkt nog langer aan te houden bij drie keer UV-bestraling per week.

Krijg je voldoende zon?

Vóór gezonde botten en tegen een vitamine-D-tekort is het advies: 15 tot 30 minuten per dag in de Nederlandse zomerzon. Het liefst tussen 12.00 en 15.00 uur met je hoofd, handen en onderarmen onbedekt (dus ook niet ingesmeerd met zonnebrandcrème). Dit zonadvies om optimaal te profiteren van de gunstige effecten van de zon is vrij nieuw. Natuurlijk blijft gelden: wie gauw verbrandt, moet uit de zon, of smeren.

Bron(nen):