maandag, 21 september 2020

5 vragen over rijangst

Gespannen achter het stuur

Veel mensen hebben wel een rijbewijs, maar gebruiken het nooit. Ze zijn zo angstig achter het stuur dat ze de auto vermijden. Anderen rijden nog wel, maar met trillende handen. Wat is rijangst precies en hoe ga je ermee om?

1. Wat houdt rijangst precies in?

Als je rijangst hebt ben je bang om auto te rijden. Als je achter het stuur zit ben je zeer gespannen of angstig, en misschien vermijd je het autorijden wel helemaal.

Rijangst kan wijzen op een specifieke fobie en het kan ook samengaan met een paniekstoornis. Lichamelijke klachten die kunnen voorkomen bij rijangst zijn onder andere hartkloppingen, trillen, misselijkheid en diarree en de angst om de controle te verliezen.

2. Bij wie komt rijangst voor?

Ongeveer een half tot één miljoen Nederlanders hebben wel een rijbewijs, maar maken er geen gebruik van. Rijangst komt vaker voor bij vrouwen dan bij mannen.

3. Wat zijn de oorzaken van rijangst?

Rijangst kan uiteenlopende oorzaken hebben. Er kan ook sprake zijn van een samenspel van de diverse factoren die hieronder genoemd worden:

  • Gebrek aan routine: als je zelf geen auto hebt of geen gelegenheid krijgt om te rijden kun je onzeker worden en opzien tegen het rijden, of zelfs helemaal niet meer rijden.
  • Een verkeerstrauma. Hierbij maakt het niet uit of je zelf achter het stuur zat of bijrijder of toeschouwer was.
  • Een ingrijpende gebeurtenis in je leven: een lange periode van ziekte, een zwangerschap of het verlies van een dierbare kan ervoor zorgen dat je met een ander gevoel achter het stuur kruipt.
  • Langdurige stress of spanning. Stress geeft lichamelijke en psychische klachten, zoals hartkloppingen, zweten en een verminderd zelfvertrouwen. Als je dit tijdens het rijden ook voelt, dan kun je het gevoel hebben dat je de controle verliest.
  • Een angststoornis of paniekaanval: het kan zijn dat je ook angstige gevoelens hebt tijdens het autorijden, of dat je bang bent dat je na een paniekaanval achter het stuur daarna nóg meer paniekaanvallen gaat krijgen.

4. Hoe weet ik of ik lijd aan rijangst?

Doe de rijangsttest op de website van Fonds Psychische Gezondheid. De test bestaat uit twee delen. In het eerste deel test je of je last hebt van een verhoogde mate van spanning achter het stuur. Komt dit uit de test, dan volgt er nog een tweede test waaruit kan blijken of je spanningsklachten uitgegroeid zijn tot daadwerkelijke rijangst.

5. Hoe is rijangst te behandelen?

Ben je ergens bang voor dan raak je in een vicieuze cirkel. Je gaat datgene waar je bang voor bent vermijden en dit zorgt ervoor dat je angst juist groter wordt.

Als je een lichte vorm van rijangst hebt, kan het nuttig zijn om een paar rijlessen te volgen. Zo ontdek je dat je de vaardigheden hebt om auto te rijden. Dit kan je angst verminderen.

Bij een ernstige vorm van rijangst is het belangrijk om je in de eerste plaats te richten op de angst. Een behandeling bij een psycholoog die gespecialiseerd is in (rij)angst is dan een goede keuze. In de behandeling zal je je blootstellen aan je angst en je gedachten over autorijden proberen te veranderen. 

Heb je direct behoefte om met iemand te praten? Neem dan contact op met MIND Korrelatie. Gratis en anoniem, chat of bel met professionele hulpverleners.